Trump cảnh báo đối tác thương mại với Iran

https://www.bbc.com/vietnamese/business-45096411

Mỹ tái áp đặt lệnh trừng phạt lên IranBản quyền hình ảnhGETTY IMAGESImage captionMỹ tái áp đặt lệnh trừng phạt lên Iran

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đưa ra cảnh báo mạnh mẽ với bất kỳ quốc gia nào làm ăn với Iran, sau khi tái áp đặt lệnh trừng phạt lên nước này.

Mỹ: ‘trừng phạt mạnh chưa từng có’ với Iran

Mỹ tăng áp lực trừng phạt lên Iran

Pháp lên án Mỹ về lệnh trừng phạt Iran

“Bất kỳ ai làm ăn với Iran sẽ KHÔNG giao thương với Mỹ,” tổng thống viết trên trang Twitter của ông.

Một số biện pháp trừng phạt tái áp đặt sẽ có hiệu lực ngay sau đêm nay và những vấn đề khó khăn hơn liên quan đến xuất khẩu dầu sẽ có hiệu lực vào tháng Mười Một.

Tổng thống Iran nói rằng các biện pháp này là “chiến tranh tâm lý” nhằm mục đích “gieo rắc sự chia rẽ giữa những người dân Iran”.

Lệnh trừng phạt theo sau việc Mỹ rút khỏi Kế hoạch Hành động Toàn diện chung (Joint Comprehensive Plan of Action/JCPOA), còn được biết đến là thỏa thuận hạt nhân Iran, hồi đầu năm.

Thỏa thuận này, được đàm phán trong nhiệm kỳ Tổng thống Barack Obama, đã chứng kiến Iran giới hạn các hoạt động hạt nhân gây tranh cãi của mình đổi lấy việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt.

Ông Trump gọi thỏa thuận này là “một chiều”, “thảm hại” và “tồi tệ nhất tôi từng thấy”. Ông tin rằng áp lực kinh tế mới sẽ buộc Iran đồng ý một thỏa thuận mới.

Liên minh Châu Âu, vẫn cam kết với thỏa thuận ban đầu, tuyên bố chống lại lệnh trừng phạt, cam kết bảo vệ các công ty “kinh doanh hợp pháp”.

Tổng thống Trump ký sắc lệnh áp đặt lệnh trừng phạt đối với Iran sau khi rút khỏi thỏa thuận hạt nhân hồi tháng NămBản quyền hình ảnhGETTY IMAGESImage captionTổng thống Trump ký sắc lệnh áp đặt lệnh trừng phạt đối với Iran sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân hồi tháng Năm

Ông Trump nói gì nữa trên dòng Tweet mới đây nhất?

Mỹ bác đề xuất miễn trừ của EU

Trump tuyên bố Mỹ rút khỏi thỏa thuận Iran

Trump rút khỏi thỏa thuận Iran, Obama nói sai lầm

Ông ca ngợi “những biện pháp trừng phạt cứng rắn nhất từng áp dụng” và nói rằng sẽ “tăng lên một cấp độ khác” vào tháng Mười Một.

“Tôi đang yêu cầu một HÒA BÌNH THẾ GIỚI, không gì hơn!” ông nói.

Hôm thứ Hai (6/8), ông nói rằng Iran đối mặt với lựa chọn để “thay đổi sự đe dọa, hành vi gây bất ổn của nước này và tái hòa nhập với nền kinh tế toàn cầu, hoặc tiếp tục đi theo con đường cô lập kinh tế”.

“Tôi vẫn để mở cho việc đạt được một thỏa thuận toàn diện hơn nhằm giải quyết troàn bộ các hành vi nguy hiểm của chính thể này, bao gồm chương trình tên lửa đạn đạo và hỗ trợ khủng bố,” ông nói.

Các biện pháp trừng phạt là gì?

Ông Trump đã ký sắc lệnh tái áp đặt các biện pháp trừng phạt vào lúc 00:01 theo giờ Mỹ (tức 04:01 giờ GMT) hôm thứ Ba. Các biện pháp này nhắm đến:

  • Việc mua hoặc thu mua đồng USD của chính phủ Iran
  • Việc buôn bán vàng và kim loại quý của Iran
  • Than chì, nhôm, thép, than và phần mềm được sử dụng trong quy trình công nghiệp
  • Các giao dịch liên quan đến đồng tiền Iran
  • Các hoạt động liên quan đến việc phát hành các khoản nợ của chính phủ Iran
  • Ngành sản xuất ô tô của Iran

Giai đoạn hai dự kiến sẽ có hiệu lực vào ngày 5/11 sẽ có tác động đến lĩnh vực năng lượng và vận chuyển của Iran, kinh doanh xăng dầu và các giao dịch của các tổ chức tài chính nước ngoài với Ngân hàng trung ương Iran.

Các công ty châu Âu đầu tư nhiều vào ngành năng lượng của IranBản quyền hình ảnhAFPImage captionCác công ty châu Âu đầu tư nhiều vào ngành năng lượng của Iran

Iran có phản ứng gì?

Tổng thống Iran Hassan Rouhani nói chính phủ Mỹ “quay lưng với ngoại giao”.

“Họ muốn khởi động chiến tranh tâm lý chống lại nhà nước Iran.” ông nói. “Đàm phán với lệnh trừng phạt không còn ý nghĩa. Chúng tôi luôn ủng hộ ngoại giao và đàm phán… nhưng đàm phán cần sự trung thực,”

Ông cũng cáo buộc chính quyền Trump sử dụng Iran làm đòn bẩy chính trị trong nước trước cuộc bầu cử giữa kỳ sẽ diễn ra vào tháng Mười Một ở Mỹ.

Bộ trưởng Ngoại giao Đức, Anh và Pháp đưa ra tuyên bố hôm thứ Hai rằng thỏa thuận hạt nhân vẫn rất “quan trọng” với an ninh toàn cầu.

Họ cũng tiết lộ một “đạo luật ngăn chặn” nhằm bảo vệ các công ty Châu Âu làm ăn với Iran bất chấp lệnh trừng phạt mới của Hoa Kỳ.

Alistair Burt, Bộ trưởng phụ trách Trung Đông của Anh, nói với BBC: “nếu một công ty lo ngại hành động pháp lý chống lại nó và hành động thực thi chống lại nó bởi một thực thể hưởng ứng lệnh trừng phạt của Mỹ thì công ty đó có thể được bảo vệ đến chừng mức mà luật pháp EU có liên quan.”

Ông nói rằng Iran chỉ đơn giản “chuẩn bị cho một cuộc khủng hoảng” cho đến cuộc bầu cử tiếp theo của Hoa Kỳ.

Tuy nhiên, nhà sản xuất xe hơi và xe tải Đức Daimler, năm ngoái đã công bố một dự án liên doanh ở Iran, xác nhận trong tuần rằng họ đã dừng các hoạt động ở nước này.

Một quan chức cấp cao ẩn danh của Mỹ nói rằng chính phủ không “đặc biệt quan tâm” với những nỗ lực bảo vệ của EU.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo của Iran tại một cuộc diễu hành quân sự ở TehranBản quyền hình ảnhAFPImage captionLực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo của Iran tại một cuộc diễu hành quân sự ở Tehran

Nền kinh tế Iran sẽ chịu ảnh hưởng như thế nào?

Iran đã chứng kiến sự bất ổn kể từ tháng Mười Hai năm ngoái với một nền kinh tế kém hiệu quả.

Giá lương thực tăng, thất nghiệp và thậm chí không cung cấp đủ nước đã dẫn tới các cuộc biểu tình ở một số thành phố.

Các cuộc biểu tình ở Tehran hồi tháng Sáu được cho là lớn nhất thủ đô kể từ năm 2012.

Thật khó để xác định họ bị ràng buộc bao nhiêu với chính sách cấm vận mới của Hoa Kỳ nhưng một liên kết rõ ràng là ảnh hưởng lên đồng tiền của Iran. Nó đã mất khoảng nửa giá khi ông Trump tuyên bố Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân.

Iran đang nới lỏng các quy tắc ngoại hối của mình để cố gắng củng cố đồng Rial (đồng tiền của Iran), và sự sụt giảm đồng tiền đã được ổn định trong tháng này.

Người dân Iran đang tích trữ vàng như một giải pháp an toàn, đẩy nó lên mức cao kỷ lục ở Tehran.

Các biện pháp trừng phạt có thể sẽ khó khăn nhất vào tháng Mười Một, khi Mỹ chặn việc bán dầu của Iran.

Điều này có thể ngăn chặn khoảng một nửa mức xuất khẩu hai triệu thùng dầu một ngày của Iran, mặc dù Iran có thể tìm đến Trung Quốc và Nga duy trì hoạt động của ngành công nghiệp nước này.

Quỹ Tiền tệ Quốc tế cho biết trong tháng Ba rằng dự trữ thực chính thức của Iran có thể giảm trong năm nay xuống 97,8 tỷ USD, cấp vốn cho khoảng 13 tháng nhập khẩu. Và các phân tích của hãng nghiên cứu BMI Research cho biết kinh tế Iran có thể giảm 4,3% trong năm 2019.

Tuy vậy, Barbara Slavin, Giám đốc Sáng kiến Tương lai của Iran tại Hội đồng Atlantic, nói với tờ Wall Street Journal rằng khi lệnh trừng phạt đánh nặng, thường có nghĩa là người dân trở nên “hoàn toàn phụ thuộc” vào chính phủ của họ và do đó các biện pháp trừng phạt không có xu hướng lật đổ chế độ.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s